به گزارش عصر تهران، ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، روز پنجشنبه ۲۲ مرداد ۱۴۰۵ از جزیره ایتوروپ در مجمع‌الجزایر کوریل بازدید کرد؛ سفری که با اعتراض شدید ژاپن روبه‌رو شد.
ایتوروپ یکی از چهار جزیره جنوبی کوریل است که از پایان جنگ جهانی دوم تحت کنترل روسیه قرار دارد، اما ژاپن همچنان حاکمیت خود بر این جزایر را ادعا می‌کند.
پوتین از کارخانه فرآوری ماهی ایتوروپ بازدید کرد
پوتین در جریان حضور خود در ایتوروپ از کارخانه فرآوری ماهی «یاسنی» بازدید کرد.
تصاویر تلویزیونی روسیه نشان می‌دهد رئیس‌جمهور این کشور در جریان بازدید از این مجموعه، محصولات شیلاتی محلی را بررسی و خاویار تولیدشده در این منطقه را آزمایش کرد.
این سفر یک روز پس از حضور پوتین در رزمایش ناوگان اقیانوس آرام روسیه در منطقه خاور دور انجام شد.
خبرگزاری تاس روسیه، این سفر را نخستین بازدید شخصی پوتین از مجمع‌الجزایر کوریل توصیف کرده است.
سفر پوتین پس از رزمایش ناوگان اقیانوس آرام
رئیس‌جمهور روسیه روز چهارشنبه در جریان رزمایش نظامی در منطقه ساخالین، از رزمناو موشک‌انداز «واریاگ» متعلق به ناوگان اقیانوس آرام نیروی دریایی روسیه بازدید کرده بود.
پوتین در جریان این حضور، ادعاهای ارضی ژاپن درباره جزایر مورد مناقشه را رد کرد.
سفر او به ایتوروپ در شرایطی انجام شده که فعالیت‌های نظامی روسیه در خاور دور و روابط مسکو با توکیو همچنان تحت تأثیر اختلافات ارضی و پیامدهای جنگ اوکراین قرار دارد.
ژاپن به سفر پوتین اعتراض کرد
وزارت امور خارجه ژاپن در واکنش به سفر پوتین به ایتوروپ، اعتراض شدید خود را اعلام کرد.
توکیو تأکید کرده است که تمامی «سرزمین‌های شمالی»، از جمله ایتوروپ، از نظر تاریخی و بر اساس ادعای ژاپن در چارچوب حقوق بین‌الملل، سرزمین این کشور محسوب می‌شوند.
این واکنش نشان می‌دهد اختلاف حاکمیتی بر سر چهار جزیره جنوبی کوریل همچنان یکی از مهم‌ترین موانع در روابط مسکو و توکیو است.
اختلاف کوریل از پایان جنگ جهانی دوم ادامه دارد
چهار جزیره ایتوروپ، کوناشیر، شیکوتان و جزایر هابومای از پایان جنگ جهانی دوم تحت کنترل روسیه قرار دارند.
ژاپن این مناطق را «سرزمین‌های شمالی» می‌نامد و آنها را بخشی از خاک خود می‌داند. در مقابل، روسیه بر حاکمیت خود بر این جزایر تأکید دارد.
اختلاف بر سر حاکمیت این مناطق موجب شده است مسکو و توکیو تاکنون نتوانند یک معاهده صلح رسمی برای پایان دادن به وضعیت باقی‌مانده از جنگ جهانی دوم امضا کنند.
جنگ اوکراین روابط مسکو و توکیو را تیره‌تر کرد
روابط روسیه و ژاپن پس از آغاز جنگ اوکراین در فوریه ۲۰۲۲ به‌شدت تیره شد.
ژاپن در چارچوب سیاست هماهنگ با گروه هفت، تحریم‌هایی را علیه روسیه اعمال کرد و از اوکراین حمایت کرد. مسکو نیز در واکنش، مذاکرات مربوط به معاهده صلح با ژاپن را متوقف و برخی همکاری‌های اقتصادی مرتبط با جزایر مورد مناقشه را کنار گذاشت.
این روند باعث شد اختلاف ارضی قدیمی دو کشور در فضای سیاسی جدید، بیش از گذشته با مسائل امنیتی و ژئوپلیتیکی منطقه شرق آسیا گره بخورد.
جزایر کوریل اهمیت راهبردی دارند
جزایر مورد مناقشه تنها از منظر حاکمیت سرزمینی اهمیت ندارند. موقعیت جغرافیایی آنها در شمال اقیانوس آرام و نزدیکی به مسیرهای دریایی شرق آسیا، به این منطقه اهمیت راهبردی داده است.
این جزایر همچنین از منابع شیلاتی قابل توجهی برخوردارند و روسیه طی سال‌های گذشته حضور نظامی و زیرساختی خود را در این منطقه حفظ کرده است.
به همین دلیل، اختلاف بر سر کوریل جنوبی علاوه بر یک مناقشه تاریخی، با موضوعات امنیتی، اقتصادی و دریایی در شمال اقیانوس آرام نیز ارتباط دارد.
نخستین سفر پوتین به جزایر مورد مناقشه
بر اساس گزارش‌های منتشرشده، سفر ۱۳ اوت ۲۰۲۶، نخستین حضور شخصی پوتین در یکی از چهار جزیره مورد مناقشه کوریل است.
پوتین پیش از این از ساخالین بازدید کرده بود، اما سفر مستقیم او به ایتوروپ از نظر سیاسی اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا این جزیره یکی از مناطق مورد ادعای رسمی ژاپن است.
این سفر در کنار حضور پوتین در رزمایش ناوگان اقیانوس آرام، می‌تواند نشانه‌ای از تأکید دوباره مسکو بر حضور و حاکمیت خود در خاور دور روسیه تلقی شود؛ موضعی که با ادعاهای سرزمینی توکیو در تضاد است.
