به گزارش عصر تهران، نتایج یک مطالعه نشان می‌دهد بزرگسالانی که در میانسالی فشار خون طبیعی دارند، فاقد دیابت هستند و سیگار نمی‌کشند، ممکن است نزدیک به ۱۳ سال بیشتر بدون زوال عقل زندگی کنند.
این یافته‌ها بر اهمیت کنترل عوامل خطر قابل تغییر در میانسالی برای حفظ سلامت مغز تأکید دارد.
دکتر «جوزف کورش»، نویسنده ارشد این پژوهش و مدیر مؤسسه پیری مطلوب در نیویورک، گفت: «یافته‌های ما نشان می‌دهد که افراد باید به عنوان یک استراتژی برای حفظ سلامت مغز برای بیش از یک دهه، به طور فعال از این عوامل در میانسالی اجتناب کنند.»
وی در ادامه افزود: «کشف راه‌های جدید برای به تأخیر انداختن زوال عقل بسیار مهم است، زیرا ۴۲ درصد از افراد در معرض خطر ابتلا به این بیماری در هر زمانی پس از ۵۵ سالگی هستند.»
سه عامل خطر برای سلامت مغز
بر اساس یافته‌های این مطالعه، فشار خون بالا، دیابت و سیگار کشیدن از عوامل مهمی هستند که با سلامت عروقی و خطر زوال عقل ارتباط دارند.
پژوهشگران تأکید دارند که کنترل این عوامل در میانسالی می‌تواند بخشی از راهبرد حفظ سلامت شناختی در سال‌های بعد باشد.
این موضوع با شواهد علمی پیشین نیز همخوانی دارد. مطالعات مختلف، فشار خون بالا و دیابت و همچنین مصرف سیگار را با افزایش خطر اختلال شناختی و زوال عقل مرتبط دانسته‌اند. کنترل فشار خون نیز در دستورالعمل‌های جدید قلب و عروق به عنوان یکی از اقدامات مهم برای کاهش خطر اختلال شناختی و زوال عقل مورد توجه قرار گرفته است.
تفاوت ۳۰ سال و ۱۷ سال زندگی بدون زوال عقل
تیم پژوهشی بیش از ۱۲ هزار فرد سالم از نظر شناختی را که هنگام شروع مطالعه به طور متوسط ۵۶ سال داشتند، بررسی کرد.
افرادی که هیچ‌یک از سه عامل خطر مورد بررسی را نداشتند، حدود ۳۰ سال بدون زوال عقل زندگی کردند.
در مقابل، این مدت در افرادی که هر سه عامل خطر را داشتند، حدود ۱۷ سال بود.
به این ترتیب، اختلاف میان دو گروه به حدود ۱۳ سال می‌رسید. این یافته نشان می‌دهد سلامت عروقی و اصلاح عوامل خطر در میانسالی می‌تواند با مدت بیشتری از زندگی بدون زوال عقل همراه باشد.
البته این نتایج به معنای تضمین پیشگیری از زوال عقل نیست. زوال عقل تحت تأثیر مجموعه‌ای از عوامل از جمله سن، ژنتیک و وضعیت سلامت عمومی قرار دارد و عوامل قابل تغییر تنها بخشی از این معادله هستند.
زنان مدت بیشتری بدون زوال عقل زندگی کردند
این مطالعه نشان داد صرف‌نظر از تعداد عوامل خطر، زنان مدت طولانی‌تری نسبت به مردان بدون زوال عقل زندگی می‌کردند.
این یافته در حالی مطرح می‌شود که پژوهش گسترده‌تری که پیش‌تر با مشارکت بیش از ۱۵ هزار نفر انجام شده بود، خطر مادام‌العمر ابتلا به زوال عقل پس از ۵۵ سالگی را در زنان حدود ۴۸ درصد و در مردان حدود ۳۵ درصد برآورد کرده بود.
پژوهشگران توضیح داده‌اند که طول عمر بیشتر زنان یکی از عوامل مهم در بالاتر بودن خطر مادام‌العمر ابتلا به زوال عقل در این گروه است.
خطر زوال عقل پس از ۵۵ سالگی افزایش می‌یابد
پژوهش‌های جمعیتی نشان می‌دهند خطر ابتلا به زوال عقل با افزایش سن به شکل قابل توجهی بیشتر می‌شود.
در یک مطالعه بزرگ که در «Nature Medicine» منتشر شد، خطر مادام‌العمر ابتلا به زوال عقل پس از ۵۵ سالگی حدود ۴۲ درصد برآورد شد. این خطر تا ۷۵ سالگی حدود ۴ درصد، تا ۸۵ سالگی ۲۰ درصد و تا ۹۵ سالگی به ۴۲ درصد می‌رسید.
این یافته‌ها اهمیت پیشگیری در سال‌های میانسالی را برجسته می‌کند؛ زیرا بسیاری از عوامل مرتبط با سلامت عروق، پیش از سالمندی شکل می‌گیرند.
تأکید بر ترک سیگار و کنترل فشار خون
کورش با اشاره به اهمیت پیشگیری گفت: «امیدواریم این نتایج مردم را تشویق کند که از سن ۴۵ سالگی به بعد سیگار را ترک کنند و سلامت عروق خود را از نزدیک تحت نظر داشته باشند.»
هدف اصلی این رویکرد، افزایش سال‌های زندگی همراه با سلامت شناختی است.
کنترل فشار خون، پیشگیری یا کنترل دیابت و ترک سیگار در کنار فعالیت بدنی، تغذیه مناسب و توجه به سایر عوامل سلامت می‌تواند به کاهش مجموعه‌ای از خطرات قلبی ـ عروقی و شناختی کمک کند. منابع معتبر سلامت نیز بر کنترل فشار خون، قند خون و ترک سیگار به عنوان اقدامات مهم برای کاهش خطر زوال عقل تأکید دارند.
سلامت قلب و مغز به یکدیگر مرتبط هستند
مغز برای عملکرد طبیعی به جریان خون و اکسیژن‌رسانی مناسب نیاز دارد. به همین دلیل، آسیب به عروق ناشی از عواملی مانند فشار خون بالا و دیابت می‌تواند سلامت مغز را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
از سوی دیگر، زوال عقل تنها به عوامل عروقی محدود نمی‌شود و بیماری‌های مختلف، عوامل ژنتیکی و روند افزایش سن نیز در بروز آن نقش دارند.
بر همین اساس، یافته‌های این مطالعه بیشتر بر اهمیت کاهش عوامل خطر قابل تغییر تأکید دارند، نه اینکه این عوامل را تنها علت ایجاد زوال عقل معرفی کنند.
در مجموع، حفظ فشار خون در محدوده مناسب، پیشگیری و کنترل دیابت و پرهیز از مصرف سیگار از اقداماتی هستند که می‌توانند هم برای سلامت قلب و عروق و هم برای سلامت مغز در سال‌های بعد اهمیت داشته باشند.
منبع: مهر
